سوگواری در کودکان

آلته دیرگوف

سوگواری در کودکان

1396

اول

نسیم صمدزاده/ مرجان خوش‌اقبال

انگلیسی/ منتشره به فارسی


سوگواری در کودکان

پیش گفتار نویسنده
پیش گفتار مترجمان
فصل اول: سوگ چیست؟
فصل دوم: چه کارهایی برای کمک به کودکی که از فقدان یک شخص مهم در زندگیش رنج می برد، می توان انجام داد؟
فصل سوم: شرکت کردن کودکان در مراسم
فصل چهارم: کودکان اتفاق رخ داده را چگونه در طول زمان پردازش می‌کنند؟
فصل پنجم: از کودکان حمایت کنید
فصل ششم: توصیه هایی برای والدین

در قرن اخیر، بسیاری از بزرگسالان با کودکان خردسال به گونه ای رفتار می کردند که گویی آنها حق دیدن دارند اما حق شنیدن ندارند. اما کودکان از این امر آگاه نبودند، آنها هم می دیدند و هم می شنیدند، حتی چیزهایی را که بزرگسالان به اشتباه قصد پنهان کردن آنها را داشتند. بنابراین، بزرگسالان داغدیده با این تصور که کودکان درکی از مرگ و مردن ندارند، آنها را در دنیایی از پریشانی و آشفتگی رها می کردند. آتل دیرگرو یکی از بهترین کتابها را با مضمون سوگواری در کودکان پیش دبستانی می نویسد و نحوه واکنش آنها به مرگ و نقش والدین را در کمک به سازگاری کودکان با تغییرات ایجاد شده در خانواده بیان می کند. این کتاب مملوء از مثال های واضح و ملموسی است از نحوه برداشت و سوءبرداشت کودکان از آنچه که رخ داده است و همچنین توصیه های مشخصی را در مورد اینکه چگونه بزرگسالان باید فعالانه به صحبت های کودکان گوش دهند و از آنها حمایت کنند، ارائه می دهد. در ادامه به این مسئله پرداخته خواهد شد که آیا جایز است کودکان خردسال جنازه شخص متوفی را ببیند و آیا جایز است در مراسم تشییع جنازه حضور داشته باشند یا نه، که در اکثر موارد پاسخ مثبت است. مشاهده جسد شخص متوفی به کودکان کمک می کند تا دریابند که مرگ پایان زندگی است. شرکت کردن در مراسمی که ممکن است به خوبی مفهوم آن را درک نکنند نیز باعث آسودگی و آرامش خاطر در سال های آتی خواهد بود.

این کتاب پرمحتوا به مراقبان کودکان پیش دبستانی اعم از والدین، مربیان مهدکودک، پرستاران، روحانیون، پلیس، کارمندان مراکز خیریه و بسیاری از افراد دیگر کمک زیادی خواهد کرد. اگر آنها مطالب ارزشمند ذکر شده در این کتابچه را فرا بگیرند، از این پس کودکان داغدیده در هر جای دنیا که باشند، در مواجه با تنها واقعیت زندگی یعنی مرگ، ترس و اضطراب کمتری را تجربه خواهند کرد.
ویلیام یول
استاد بازنشسته روانشناسی کاربردی کودک
موسسه روانپزشکی، دانشگاه کینگ لندن؛ و چیر
بنیانگذار موسسه خیریه جنگ و کودکان
نوامبر 2007

 

سوگ حالت اندوه و ناراحتی شدید در واکنش به از دست دادن شخص یا شی مورد دلبستگی است. تجربه فقدان و سوگواری یکی از اثرگذارترین تجربیاتی است که هر فرد در زندگی خود بارها با آن مواجه می گردد. مرگ عزیزان و فقدان حضور آنها تأثیرات عمیقی را بر ذهن و احساس فرد بر جای می گذارد. کودکان نیز از این امر مستثنی نبوده و همانند بزرگسالان درجات مختلفی از سوگ را از جمله مرگ والدین، اقوان، دوستان، مرگ حیوانات خانگی و نیز طلاق والدین تجربه می کنند. با این تفاوت که کودکان مانند بزرگسالان سوگواری نمی کنند. کودکان بسیاری از هیجانات درونی خود را بر زبان نمی آورند، بنابراین ممکن است درک یک کودک سوگوار برای بزرگسالان مشکل باشد. کودکان به طور کلي نمي توانند بياموزند چگونه با مساله مرگ کنار بيايند. شايد علتش آن باشد که بزرگترها پاسخ هاي لازم را به آنان نمي دهند يا رفتارهاي درستي را در اين مورد ابراز نمي دارند. با توجه به اینکه کودکان یکی از اقشار آسیب پذیر جامعه هستند سوگ حل نشده و غم و اندوه بر جاي مانده در کودک مي تواند آثار مخرب و جبران ناپدیری را بر روی آنان بگذارد و در آينده به مشکلا ت شخصي، غيرشخصي يا اجتماعي منجر شود. به همین دلیل دانستن این مساله که مفهوم مرگ برای کودکان چگونه شکل می گیرد، اطلاعات مهمی را در اختیار والدین و سرپرستان او قرار داده و به آنها کمک می کند تا با حساسیت بیشتری نسبت به آنچه کودک ممکن است احساس و تجربه کند، واکنش نشان دهند. در عین حال راهکارهایی نیز وجود دارد که بتوان از شدت ضربه و سنگینی پیامدهای آن کاست. از این رو کتاب حاضر به بررسی اجمالی فهم کودکان از مرگ و نحوه صحیح برخورد با کودکان سوگوار پرداخته است. و پیشنهاداتی را در این باره که چگونه می توان در طول مدت عزاداری و سوگواری به کودکان کمک کرد، ارائه می دهد. این کتاب به می تواند به عنوان راهنما توسط روانشناسان، معلمان و مربیان، والدین و سرپرستان کودک مورد استفاده قرار گیرد.